Elektronik ticaret platformlarında alışveriş yapan vatandaşlar, gerçek sipariş bilgileri öne sürülerek harici ödeme kanallarına yönlendiriliyor. Dolandırıcıların SMS, e-posta veya mesajlaşma uygulamalarıyla ilettiği sahte IBAN ve bağlantılara dikkat çekilirken, Tüketici Konfederasyonu işlemlerin yalnızca resmi sistemler üzerinden tamamlanması gerektiği uyarısında bulunuyor.
Gerçek Sipariş Bilgileri Dolandırıcılıkta Kullanılıyor
Alışveriş süreçlerinde ortaya çıkan yöntemlerde, alıcıların sisteme yansıyan gerçek sipariş detayları kötüye kullanılıyor. Tüketicilere ulaşılarak siparişte aksaklık çıktığı ya da fiyatlandırma hatası yapıldığı gibi gerekçeler öne sürülüp harici IBAN numaralarına para aktarılması isteniyor.
Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, internet alışverişlerinde kullanılan bu yöntemin, tüketicinin karşısındaki kişinin sipariş detaylarını bilmesi nedeniyle güven oluşturduğunu söyledi.
Baki, geçmişte özellikle sosyal medya üzerinden yapılan alışverişlerde IBAN ile ödeme yönteminin yaygın olduğunu belirterek, bu alışkanlığın dolandırıcılar tarafından da kullanılmaya başlandığını ifade etti.
Yöntemlerin zaman içinde değiştiğine dikkat çeken Baki, artık tüketicilerin gerçekten verdiği siparişlerin bilgilerinden yararlanılarak para talep edildiğini belirtti.
“Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara ‘bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin’ veya ‘telefonunuza gelen SMS’lerdeki linklere tıklamayın’ diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu.”
Ödemelerin Platform İçinde Kalması Gerekiyor
Uzmanlar, siparişlerle ilgili ek ödeme talebiyle karşılaşan kişilerin öncelikle işlemi doğrudan ilgili platformun resmi uygulaması veya internet sayfası üzerinden teyit etmesini tavsiye ediyor.
Baki, ödeme işlemleri de dahil olmak üzere tüm sürecin platform içerisinde yürütülmesi gerektiğini vurguladı. Bazı platformların güvenli ödeme sistemlerinin isimleri kullanılarak sahte internet siteleri hazırlandığına da dikkat çekti.
“Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN’a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN’a para göndermekten hiçbir fark yok.”
Tüketicilerin ödeme yapmadan önce talebin kaynağını resmi kanallardan kontrol etmesi gerektiğini belirten Baki, platform adına iletişime geçen kişinin gerçekten yetkili olup olmadığının doğrulanmasının önemine işaret etti.
“IBAN’ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar”
